తమిళ దేశంలో తిరునాళ్లార్ అనే గ్రామంలో ఒక భక్తుడు ఉండేవాడు. ఆయన వృత్తి ఏమిటంటే.. ప్రతిరోజూ శివాలయానికి వెళ్ళి, నూనెతో దీపాలను వెలిగించడం.
ఆయనకి ఇతర ఆశలు లేవు. “నా శివాలయంలో దీపం ఎప్పుడూ ఆరిపోకూడదు, కాంతి ఎప్పుడూ ప్రసరించాలి” అని ఒకే ఒక్క సంకల్పం. ఒక రోజు ఆ ఊరిలో కరువు వచ్చింది. ఆహారం దొరకడం కష్టమైంది, నూనె దొరకడం అసాధ్యం. తనకూ కుటుంబానికీ తినడానికి ఏమీ లేకపోయినా, తిరునాళ్లార్ నాయనార్ ఒక్క ఆలోచనలోనే మునిగిపోయాడు.
“నా శివదీపం ఆరిపోకూడదు!” అతని భార్య బాధతో అడిగింది: “అయ్యా! మన పిల్లలకు అన్నం దొరకడం లేదు. నీకూ ఆకలే. అయినా ఈ నూనె ఎక్కడి నుండి తెస్తావు?” భక్తుడు చిరునవ్వుతో అన్నాడు. “అమ్మా! అన్నం లేకపోతే ఆకలితో చనిపోతాం. కానీ శివాలయంలో దీపం ఆరిపోయిందంటే… అది నా ప్రాణం ఆగినట్టే. ఆ దీపమే నా శ్వాస.” ఆ రాత్రి ఆలయంలో దీపం ఆరిపోతోంది. నూనె లేకపోవడంతో నాయనార్ హృదయం ఆరాటపడింది. తాను తనతోనే చెప్పుకున్నాడు.. “ఓ శివశంకరా! నీకు దీపం ఆరిపోకుండా ఉంచడం నా వ్రతం. కానీ నూనె దొరకడం లేదు. నా శరీరమే నీ సేవకు పనికివస్తే?” అతను తన కన్నీళ్లు తుడుచుకుని, తన రక్తాన్ని నూనె స్థానంలో ఉపయోగించుకోవాలని నిర్ణయించాడు. తన చేతిని కోసి రక్తం తీసుకుని దీపంలో పోశాడు.
ఆ క్షణంలో ఆలయం అంతా వెలుగులతో నిండిపోయింది. దీపం ఒక చిన్న మంట కాదు, సూర్యుడిలా వెలిగింది. ఆ వెలుగులో శివుడు పార్వతీ సమేతంగా ప్రత్యక్షమయ్యాడు. శివుడు మృదువుగా అన్నాడు: “ఓ నా ప్రియ భక్తా! దీపాన్నివ్వడం కోసం నీ ప్రాణరక్తాన్ని అర్పించావు. నీ భక్తి సాటిలేనిది. దీపం ఆరిపోకుండా ఉంచిన నీ సంకల్పం, నీ ఆత్మత్యాగమే నా పూజ.” తిరునాళ్లార్ నాయనార్ నమస్కరిస్తూ విలపించాడు: “ప్రభూ! నేను ఏదీ గొప్ప పని చేయలేదు. నీ ఆలయంలోని దీపం వెలిగితేనే నాకు ప్రాణం ఉంటుంది. అది ఆరిపోతే నేను శ్వాసపట్టలేను. నీవు అంగీకరించావంటే ఇదే నా వరం.” శివుడు ఆనందంతో ఆశీర్వదించి, ఆయనను నాయనార్లలో ఒకరిగా చేర్చుకున్నాడు.
ఈ కథలో భావం ఏంటంటే.. భక్తి అంటే కష్టాలు, కరువులు, లోటులు అడ్డుకోలేని తపన. నిజమైన భక్తి అనేది ప్రాణం కన్నా గొప్పదిగా దేవుని సేవను భావించడం. శివుడు ఆచారాలకన్నా, హృదయ నిబద్ధత, త్యాగం, సత్యాన్ని ఎక్కువగా చూసుకుంటాడు. ఇదే తిరునాళ్లార్ నాయనార్ కథ.